زیگ زاگ های ذهنی یک خبرنگار

نقدی بر مطبوعات محلی (1)

مرگ مخاطب

اینجا در شهر تاریخی و فرهنگی اصفهان در میان دکه های روزنامه فروشی های شهر هیچ خبری نیست. روزنامه ها و هفته نامه های محلی هرکدام از برای سازمان یا اداره ای مشغول نوشتند اند و مخاطب را به باد فراموشی سپرده اند.
یادم می آید در اولین روزهای هنرستانم، استاد روزنامه نگاری آمد و از ویژگی های خبر و خبرنویسی حرف زد و از مفاهیم اساسی خبر، از روشنی و درستی خبر گرفته تا جذابیت های موضوع و جامعیت خبر و استثنا بودن و دربرگیری گفت و تاکید کرد که هر کدام از این ویژگی ها در شرایط خاص از اهمیت ویژه ای برخوردار هستند ...
در ایران و بخصوص شهرستان ها، تعداد زیادی از خبرنگاران و روزنامه نگاران تجربی هستند و کوچکترین تحصیلات آکادمیکی در زمینه خبر ندارند و در چنین حالتی نادیده گرفتن برخی ویژگی ها در خبر نویسی، توسط آنها خیلی هم دور از ذهن نیست. به طور مثال ویژگی "دربرگیری" واژه نامانوسی شده است در میان روزنامه نگاران تجربی که در کنار عنصر جذابیت، دربرگیری خبر را از یاد برده اند.
عنصر دربرگیری به معنای تعداد افرادی است که با توجه به سن , جنس , تحصیلات و شغل خود تلاش می کند تا اخبار مربوط و مورد علاقه خود را به دست بیاورند، خواه رسانه ای مکتوب باشد و یا دیجیتالی.
این عنصر که هم در محدوده جذابیت و استثنایی بودن خبر قرار می گیرد می تواند به نوعی نیز از آن کاملا جدا باشد زیرا هر خبر جذاب و یا استثنایی لزوما نمی تواند دربرگیری بالا داشته باشد.
بدین صورت زمانی که یک رسانه محلی با انتشار مداوم اخباری که از نظر نویسندگان آن جالب به شمار می رود بدون توجه به دربرگیری خبر، در طی زمان کوتاهی مخاطبین خود را از دست داده و دچار انزوا می گردد.
در چنین حالتی مخاطب محلی نیاز خود را برای به دست آوردن اطلاعات از رسانه های دیگر بخصوص سراسری تامین نموده وو به دلیل کم توجهی در مطبوعات سراسری به اخبار استان ها، مخاطبین در نوعی ناآگاهی نسبت به محیط اطراف خود فرو خواهند رفت.
مخاطبین پس از اندک زمانی اشتیاق خود را برای خرید روزنامه ها (محلی و سراسری) و دنبال کردن اخبار از دست داده و منبع اصلی خبر خود را شبکه های تلویزیونی داخلی و خارجی قرار می دهند که در هر دو صورت رسانه های مکتوب را از سبد خرید روزانه خانواده ها خارج می کند.
تغییر رفرنس خبری در استان ها، همانگونه که اشاره شد منجر به بی توجهی شهروندان به وضعیت شهر خود شده و شهر در رکود و سکون خبری فرو می رود.

ادامه دارد ...