تحلیلی متفاوت از فارسی وان
تحلیلی متفاوت از فارسی وان
خواب خرگوشی در جاده فارسی وان
نمی توان شبکه فارسی
وان را دید و به راحتی از کنار آن گذشت. شبکه ای که این روزها تمام افراد را از
تمام سنین مختلف به خود جذب کرده و تب آن در جامعه فراگیر شده است.
سال ها پیش زمانی که از تهاجم فرهنگی نامی به میان می آمد نگاه همه به سوی ماهواره، ویدئو و مد و جوانانی می رفت که در گیر و دار مد های مختلف به سوی jتغییر نوع حجاب (به معنای کلی) حرکت می کردند. تهاجم فرهنگی که در واقع همان قالب شدن یک فرهنگ جدید به جای فرهنگ زمینه است دوره های مختلف خود را طی و جای پای خود را در میان افراد بخصوص جوانان سفت کرد بدون آنکه دولت ها بتوانند برای مقابله با آن حرکتی سازمان یافته انجام دهند زیرا که نه صنعت رسانه داشتند و نه پایه های هنری قوی که بتوانند خالق مدهای جدید باشند. گرچه در این میان گاهی حرکت هایی نیز مانند برگزاری شوهای مدل های لباس های ایرانی انجام شد اما در برابر همین رویارویی ها نیز برخی افراد متعصب مذهبی جبهه گرفته و گفتند که برگزاری این شوهای لباس، خود، مروج مدگرایی است؛ و بسیار دیگری از جبهه گیری های جاهلانه باعث شد تا تهاجم فرهنگی روز به روز پایش را بیشتر از گلیمش دراز کند.
تهاجم فرهنگی را نه می توان و نه باید نادیده گرفت زیرا یک واقعیت انکار ناپذیر است. نمی توان سیاست های انقلابی در پیش گرفت و دروازه های کشور را بست و نگذاشت که فرهنگ بیگانه وارد کشور شود اما قطعا می توان راه حلی برای کم رنگ کردن فرهنگ های بیگانه پیدا کرد.
معطوف شدن ذهن افراد به نوع های خاص و آشکار یک فرهنگ بیگانه منجر به این می شود که گاهی افراد نتوانند نوع خاصی از تحمیل یک فرهنگ را متوجه شوند. این روزها خانم های خانه دار و دانشجویان دختر در معرض نوعی از تهاجم فرهنگی قرار گرفته اند که دولت ایران در برابر آن نه راه پس دارد و نه راه پیش. شبکه فارسی وان که سریال های بلند و دنباله دار آن معروف شده است این روزها به زعم بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران اجتماعی پایه ها و بنیان خانواده ها را نشانه گرفته است.
سریال های این شبکه با عادی سازی روابط میان دختران و پسران و خیانت در خانواده ها نه تنها در سطح تینیجر بلکه در سطح زنان و مردان میانسال باعث شده است تا برخی رفتارها که در کشور ما به هر دلیلی ناهنجار نامیده می شود، عادی سازی شده و خط قرمز های اخلاقی خانواده ها کم رنگ شوند. البته بسیاری در برابر این تحلیل موضع گیری می کنند و این سریال ها و محتوای آن را گرچه غیر عادی می دانند اما عنوان می کنند که در برابر رسانه ضعیف ملی، شبکه ای با محتوای سرگرم کننده است. برخی دیگر کمی منتقدانه تر به سریال های فارسی وان نگاه می کنند و معتقدند که فارسی وان در جهت سرگرم سازی مخاطب ایرانی سریال های درجه چندم کره و کلمبیایی و به ندرت امریکایی را با دوبله ضعیف به نمایش می گذارد و در برابر این مخاطب گرایی باید از دست اندرکاران این شبکه سپاسگذار بود. البته این تصور کاملا اشتباه بوده و می توان گفت که اکثر این فیلم ها ( به دلیل همبستگی در القای نوعی نگرش خاص به روابط) خاص مخاطب ایرانی ساخته می شود و دوبله ضعیف آن یک بازی روانی است.
فارسی وان این روزها گرچه مورد انتقاد شدید بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران است اما متاسفانه هنوز آنطور که لازم است مسئولین در دولت به دلیل مباحث سیاسی و رویارویی با شبکه های خبری مانند BBC و VOA تاکنون نسبت این مجموعه واکنش نشان نداده و این نشان دهنده آن است که دید کلی جامعه به این مجموعه کاملا خوشبینانه و مثبت است.
البته نباید از حق گذشت که برخی مسئولین دولتی و روزنامه نگاران در این زمینه واکنش هایی نشان داده اند که البته واکنش های نشان داده گاهی بسیار سطحی و ناآگاهانه بوده و منجر به بی اعتباری گوینده در مقابل شنونده و خواننده بوده است. این انتقادات به شیوه قدیمی "دشمن سازی" صورت گرفته و برخی از افراد منتقد اول سخن از صیهونیستی بودن ریشه این شبکه حرف به میان میآوردند و پس از آن بدون آنکه توجه کنند که چرا فیلم نامه نویسی این مجموعه سریال ها و دوبله آن "بسیار ضعیف" است، این شبکه را به باد تمسخر گرفته و سعی می کنند تا بی دلیل این شبکه را در میان ذهن مخاطبان آن ضعیف جلوه دهند که البته این روش در میان برخی از افراد نتیجه معکوس داشته است.
در سوی دیگر منتقدینی قرار دارند که در مسیر "آگاهی راز بقای جامعه است" حرکت کرده و معتقدند که باید با آگاهی دادن به افراد جامعه در خصوص شناساندن نحوه تعامل و آموزش زیرکانه شبکه ی همچون فارسی وان، افراد جامعه را به سمت یک تصمیم همگانی برده و از آنها می خواهند که خود با دیدی انتقادی به فارسی وان نگاه کرده و آنرا از دیدگاه خود نقد و در نهایت طرد کنند.
در بخشی از نقد سریال های فارسی وان به فیلم نامه های ضعیف اشاره می شود که البته باید گفت فیلم نامه نویسی ضعیف آن هم در شبکه فارسی وان که زیر مجموعه ای از مجموعه رسانه ای "استار" متعلق به «میوز کورپوریشن» است کمی دور از ذهن به نظر می رسد زیرا با بررسی ساده ای در فعالیت های کمپانی سازنده این شبکه متوجه می شویم که مالک شرکت نیوزکورپوریشن، روپرت مرداک است؛ این یهودی استرالیایی صاحب یکی از امپراتوری های رسانه ای جهان که مالک استودیو فیلمسازی فاکس و شبکه های تلویزیونی فاکس و فاکس نیوز آمریکا هست.
در بحث فیلمنامه نویسی ضعیف در فارسی وان باید اقرار کرد که در میان ذائقه های ایرانی استفاده از شیوه "ساده نویسی در فیلم نامه " باعث می شود تا بسیاری از مخاطبانی که قرار است این سریال ها را در "ساعات زنده" روز خود، در منزل و در میان مشغولیت های ذهنی و فعالیت های کاری تماشا کنند به خود جذب کرده و این مخاطبان به راحتی در کنار عادت به دنبال سوژه سریال، به "دیدن" این مجوعه سریال ها عادت کرده به گونه ای که خانم های خانه دار در کنار فعالیت های خود در آشپزخانه و یا هر نقطه دیگر خانه می توانند با گوش دادن به صحبت ها، موضوع داستان را دنبال کنند.
از سوی دیگر یکی از ایراداتی که هرکسی در اولین مواجه با سریالی در شبکه فارسی وان مطرح می کند دوبله این سریال ها است. البته باید این نکته مطرح شود که کشور ایران یکی از قوی ترین و بهترین دوبله ها را در جهان دارد و ذائقه ایرانی به چنین دوبله فوق حرفه ای عادت کرده است اما مدیریتی که در پشت دوبله سریال فارسی وان قرار گرفته است باعث شده تا بیننده در سطح خاصی از "جذب به سریال" قرار بگیرد و بیشتر از آنکه مخاطب به ظاهر یک فیلم توجه کند، در الگوپذیری ناآگاهانه و ناخودآگاه غرق می شود که در این مرحله میزان تاثیر بر روی ذهن مخاطب به بالاترین میزان خود می رسد. (باید توجه کنید که کسانی که از طرفداران پروپاقرص این شبکه هستند، پس از گذر زمانی کوتاه، به این نوع دوبله عادت کرده و کمتر گلایه می کنند).
با تمام این اوصاف شکی نیست که منتقدین و کارشناسان باید در زمینه تحلیل سریال های فارسی وان، دست به کار شده و به افراد جامعه آگاهی لازم و نحوه شناخت روش های نفوذ در یک فرهنگ را بدهند اما در نهایت بسیاری معتقدند که شبکه ماهواره ای فارسی وان را نمی توان " تب تندی دانست که زود عرق می کند " زیرا این نوع از تهاجم فرهنگی یک شب و بدون برنامه ریزی به وجود نیامده و قطعا مسئولین فرهنگی و اجتماعی ایران، در این زمینه مقصر اصلی محسوب می شود زیرا تا زمانی که خلاء های فرهنگی در جامعه ای گسترده نباشد، فرهنگ ناهمخوان با فرهنگ یک کشور، نمی تواند به راحتی وارد آن شده و با ارزش های آن بازی کند.
سال ها پیش زمانی که از تهاجم فرهنگی نامی به میان می آمد نگاه همه به سوی ماهواره، ویدئو و مد و جوانانی می رفت که در گیر و دار مد های مختلف به سوی jتغییر نوع حجاب (به معنای کلی) حرکت می کردند. تهاجم فرهنگی که در واقع همان قالب شدن یک فرهنگ جدید به جای فرهنگ زمینه است دوره های مختلف خود را طی و جای پای خود را در میان افراد بخصوص جوانان سفت کرد بدون آنکه دولت ها بتوانند برای مقابله با آن حرکتی سازمان یافته انجام دهند زیرا که نه صنعت رسانه داشتند و نه پایه های هنری قوی که بتوانند خالق مدهای جدید باشند. گرچه در این میان گاهی حرکت هایی نیز مانند برگزاری شوهای مدل های لباس های ایرانی انجام شد اما در برابر همین رویارویی ها نیز برخی افراد متعصب مذهبی جبهه گرفته و گفتند که برگزاری این شوهای لباس، خود، مروج مدگرایی است؛ و بسیار دیگری از جبهه گیری های جاهلانه باعث شد تا تهاجم فرهنگی روز به روز پایش را بیشتر از گلیمش دراز کند.
تهاجم فرهنگی را نه می توان و نه باید نادیده گرفت زیرا یک واقعیت انکار ناپذیر است. نمی توان سیاست های انقلابی در پیش گرفت و دروازه های کشور را بست و نگذاشت که فرهنگ بیگانه وارد کشور شود اما قطعا می توان راه حلی برای کم رنگ کردن فرهنگ های بیگانه پیدا کرد.
معطوف شدن ذهن افراد به نوع های خاص و آشکار یک فرهنگ بیگانه منجر به این می شود که گاهی افراد نتوانند نوع خاصی از تحمیل یک فرهنگ را متوجه شوند. این روزها خانم های خانه دار و دانشجویان دختر در معرض نوعی از تهاجم فرهنگی قرار گرفته اند که دولت ایران در برابر آن نه راه پس دارد و نه راه پیش. شبکه فارسی وان که سریال های بلند و دنباله دار آن معروف شده است این روزها به زعم بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران اجتماعی پایه ها و بنیان خانواده ها را نشانه گرفته است.
سریال های این شبکه با عادی سازی روابط میان دختران و پسران و خیانت در خانواده ها نه تنها در سطح تینیجر بلکه در سطح زنان و مردان میانسال باعث شده است تا برخی رفتارها که در کشور ما به هر دلیلی ناهنجار نامیده می شود، عادی سازی شده و خط قرمز های اخلاقی خانواده ها کم رنگ شوند. البته بسیاری در برابر این تحلیل موضع گیری می کنند و این سریال ها و محتوای آن را گرچه غیر عادی می دانند اما عنوان می کنند که در برابر رسانه ضعیف ملی، شبکه ای با محتوای سرگرم کننده است. برخی دیگر کمی منتقدانه تر به سریال های فارسی وان نگاه می کنند و معتقدند که فارسی وان در جهت سرگرم سازی مخاطب ایرانی سریال های درجه چندم کره و کلمبیایی و به ندرت امریکایی را با دوبله ضعیف به نمایش می گذارد و در برابر این مخاطب گرایی باید از دست اندرکاران این شبکه سپاسگذار بود. البته این تصور کاملا اشتباه بوده و می توان گفت که اکثر این فیلم ها ( به دلیل همبستگی در القای نوعی نگرش خاص به روابط) خاص مخاطب ایرانی ساخته می شود و دوبله ضعیف آن یک بازی روانی است.
فارسی وان این روزها گرچه مورد انتقاد شدید بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران است اما متاسفانه هنوز آنطور که لازم است مسئولین در دولت به دلیل مباحث سیاسی و رویارویی با شبکه های خبری مانند BBC و VOA تاکنون نسبت این مجموعه واکنش نشان نداده و این نشان دهنده آن است که دید کلی جامعه به این مجموعه کاملا خوشبینانه و مثبت است.
البته نباید از حق گذشت که برخی مسئولین دولتی و روزنامه نگاران در این زمینه واکنش هایی نشان داده اند که البته واکنش های نشان داده گاهی بسیار سطحی و ناآگاهانه بوده و منجر به بی اعتباری گوینده در مقابل شنونده و خواننده بوده است. این انتقادات به شیوه قدیمی "دشمن سازی" صورت گرفته و برخی از افراد منتقد اول سخن از صیهونیستی بودن ریشه این شبکه حرف به میان میآوردند و پس از آن بدون آنکه توجه کنند که چرا فیلم نامه نویسی این مجموعه سریال ها و دوبله آن "بسیار ضعیف" است، این شبکه را به باد تمسخر گرفته و سعی می کنند تا بی دلیل این شبکه را در میان ذهن مخاطبان آن ضعیف جلوه دهند که البته این روش در میان برخی از افراد نتیجه معکوس داشته است.
در سوی دیگر منتقدینی قرار دارند که در مسیر "آگاهی راز بقای جامعه است" حرکت کرده و معتقدند که باید با آگاهی دادن به افراد جامعه در خصوص شناساندن نحوه تعامل و آموزش زیرکانه شبکه ی همچون فارسی وان، افراد جامعه را به سمت یک تصمیم همگانی برده و از آنها می خواهند که خود با دیدی انتقادی به فارسی وان نگاه کرده و آنرا از دیدگاه خود نقد و در نهایت طرد کنند.
در بخشی از نقد سریال های فارسی وان به فیلم نامه های ضعیف اشاره می شود که البته باید گفت فیلم نامه نویسی ضعیف آن هم در شبکه فارسی وان که زیر مجموعه ای از مجموعه رسانه ای "استار" متعلق به «میوز کورپوریشن» است کمی دور از ذهن به نظر می رسد زیرا با بررسی ساده ای در فعالیت های کمپانی سازنده این شبکه متوجه می شویم که مالک شرکت نیوزکورپوریشن، روپرت مرداک است؛ این یهودی استرالیایی صاحب یکی از امپراتوری های رسانه ای جهان که مالک استودیو فیلمسازی فاکس و شبکه های تلویزیونی فاکس و فاکس نیوز آمریکا هست.
در بحث فیلمنامه نویسی ضعیف در فارسی وان باید اقرار کرد که در میان ذائقه های ایرانی استفاده از شیوه "ساده نویسی در فیلم نامه " باعث می شود تا بسیاری از مخاطبانی که قرار است این سریال ها را در "ساعات زنده" روز خود، در منزل و در میان مشغولیت های ذهنی و فعالیت های کاری تماشا کنند به خود جذب کرده و این مخاطبان به راحتی در کنار عادت به دنبال سوژه سریال، به "دیدن" این مجوعه سریال ها عادت کرده به گونه ای که خانم های خانه دار در کنار فعالیت های خود در آشپزخانه و یا هر نقطه دیگر خانه می توانند با گوش دادن به صحبت ها، موضوع داستان را دنبال کنند.
از سوی دیگر یکی از ایراداتی که هرکسی در اولین مواجه با سریالی در شبکه فارسی وان مطرح می کند دوبله این سریال ها است. البته باید این نکته مطرح شود که کشور ایران یکی از قوی ترین و بهترین دوبله ها را در جهان دارد و ذائقه ایرانی به چنین دوبله فوق حرفه ای عادت کرده است اما مدیریتی که در پشت دوبله سریال فارسی وان قرار گرفته است باعث شده تا بیننده در سطح خاصی از "جذب به سریال" قرار بگیرد و بیشتر از آنکه مخاطب به ظاهر یک فیلم توجه کند، در الگوپذیری ناآگاهانه و ناخودآگاه غرق می شود که در این مرحله میزان تاثیر بر روی ذهن مخاطب به بالاترین میزان خود می رسد. (باید توجه کنید که کسانی که از طرفداران پروپاقرص این شبکه هستند، پس از گذر زمانی کوتاه، به این نوع دوبله عادت کرده و کمتر گلایه می کنند).
با تمام این اوصاف شکی نیست که منتقدین و کارشناسان باید در زمینه تحلیل سریال های فارسی وان، دست به کار شده و به افراد جامعه آگاهی لازم و نحوه شناخت روش های نفوذ در یک فرهنگ را بدهند اما در نهایت بسیاری معتقدند که شبکه ماهواره ای فارسی وان را نمی توان " تب تندی دانست که زود عرق می کند " زیرا این نوع از تهاجم فرهنگی یک شب و بدون برنامه ریزی به وجود نیامده و قطعا مسئولین فرهنگی و اجتماعی ایران، در این زمینه مقصر اصلی محسوب می شود زیرا تا زمانی که خلاء های فرهنگی در جامعه ای گسترده نباشد، فرهنگ ناهمخوان با فرهنگ یک کشور، نمی تواند به راحتی وارد آن شده و با ارزش های آن بازی کند.
پ.ن: این یک تحلیل شخصی از شبکه ماهواره ای فارسی وان است
